Kallas Rusya müzakerelerinde Avrupa'yı kim temsil edecek?

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Rusya ile yapılacak görüşmelerde Avrupa'yı kimin temsil edeceği tartışmasının yerine müzakerelerin içeriğine odaklanılması gerektiğini söyledi. Kallas, AB içindeki her ayrılığın karşı tarafın işine yarayacağı uyarısında bulundu. Bu açıklamalar, AB liderlerinin İrlanda'nın başkenti Dublin'de düzenlenen gayriresmi zirvesi öncesinde, basın mensuplarının sorularına verilen yanıtlarda geldi.

Tüm Üye Ülkeler Tarafından Temsil Ediliyor

Bazı üye ülkelerin kendisini müzakereci olarak istemediği yönündeki soruya Kallas, tüm üye ülkelerin Haziran 2024'te dış ve güvenlik politikasında Avrupa'yı kendisinin temsil etmesi konusunda anlaştığını söyledi. Kallas, liderlerin bu kararı değiştirebileceğini kabul etmekle birlikte, önceliğin görüşmelerin içeriği olması gerektiğini vurgulayarak "Enerjimizi gerçekten müzakerelerin içeriğine odaklamamız gerektiğini düşünüyorum." dedi. Kallas, yetkisinin üye ülkelerin belirlediği çerçeveyle sınırlı olduğunu belirterek, "Kendimi temsil etmiyorum. İki yıldır yaptığım gibi 27 ülkeyi temsil ediyorum." diye konuştu.

Güçlü İşbirliği ve Rusya'nın Tutumu

Dışişleri bakanlarıyla güçlü bir ekip halinde çalışmaya hazır olduğunu söyleyen Kallas, bakanların her ay bir araya geldiğini ve mevcut istişare mekanizmalarından daha fazla yararlanılması gerektiğini kaydetti. Rusya'nın kendisini müzakereci olarak istemediğini bildiğini söyleyen Kallas, "Rusya'yı kimin temsil edeceği konusunda bizim söz hakkımız var mı? Hayır, yok." ifadesini kullandı. Kallas'a göre Moskova, azami taleplerini kabul ettirebilmek için karşısında güçlü bir muhatap görmek istemiyor; Avrupa'yı kimin temsil edeceğini belirleme hakkının Rusya'ya tanınması, Moskova'ya sahip olmaması gereken bir etki imkânı sağlayacak.

Anlaşmanın Uygulanması ve Hazırlık Süreci

Kallas, Rusya ile Ukrayna arasında varılacak herhangi bir anlaşmanın uygulanması için Avrupalılara da ihtiyaç duyulacağını belirtti. Bu nedenle Avrupa'nın yalnızca müzakere masasında yer almasının yetmeyeceğini, görüşmelerin sonucunu da etkilemesi gerektiğini söyledi. Hazırlık sürecinde önce azami taleplerin belirlenmesi, ardından hangi konularda geri adım atılabileceğinin ve uzlaşılabileceğinin değerlendirilmesi gerektiğini anlattı. Bu talepleri AB ülkelerinin dışişleri bakanlarıyla hazırladıklarını ekledi. Kallas, "Bir taraf azami taleplerle başlar, diğeri hiçbir şey istemezse bu müzakerenin nereye varacağını tahmin edebilirsiniz." değerlendirmesinde bulundu.

Görüşme Sıralaması ve Kırmızı Çizgiler

Kallas, savaşı sona erdirmeye yönelik görüşmelerde mutabık kalınan sıralamaya bağlı kalınması gerektiğini vurguladı. Bu sıralamayı şu sözlerle özetledi: "Önce ateşkes, sonra barış anlaşması, ardından da diğer konulara ilişkin görüşmeler gelmeli." Rusya'nın barış iradesinin ancak ateşkesle görülebileceğini söyledi. Rusya'nın talep ettiği yeni güvenlik mimarisine ilişkin kırmızı çizgiler sorulduğunda Kallas, bu konuyu tartışmaya başlamanın "Rusya'nın kurduğu tuzağa düşmek" anlamına geleceğini ileri sürdü; Avrupa güvenlik mimarisini gündeme getirmenin dikkati ateşkes hedefinden uzaklaştıracağını savundu.

Yapay Zeka ve Geçmiş Referanslar

Kallas, toplantıda yapay zekanın da ele alınacağını aktardı. Bu teknolojinin "karanlık yüzünün" Ukrayna'daki savaş alanında görülebildiğini söyleyen Kallas, yapay zekayla donatılan insansız hava araçlarının insanları bulup öldürmek üzere eğitildiğini belirterek sivillerin öldürülmesinin uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurguladı. Avrupa'nın olası Rusya görüşmelerinde kimi görevlendireceği tartışması yeni değil; Euronews'in 28 Mayıs 2026 tarihli haberine göre Kallas, o dönemde de AB'nin özel temsilci tartışmasını Rusya'nın kurduğu bir tuzak olarak nitelemişti. O haberde bakanların ise kişiden çok yetkinin ve görev tanımının önemli olduğu yönünde görüş bildirdiği aktarılmıştı.