Van'ın saklı Kapadokyası: Vanadokya

VAN - BHA

Kapadokya'yı andıran peri bacaları, aşınmayla şekillenen vadiler, doğal tüneller ve mağaralar... Van'ın Başkale ilçesine bağlı Yavuzlar Mahallesi'nde bulunan ve yöre halkının “Vanadokya” adını verdiği Yavuzlar Peribacaları, Doğu Anadolu'nun dikkat çeken jeolojik oluşumlarından biri olarak öne çıkıyor.

Başkale ilçe merkezine yaklaşık 33 kilometre uzaklıktaki bölgenin bugünkü görünümünün oluşmasında volkanik faaliyetlerin ardından binlerce yıl boyunca devam eden doğal aşınma süreçleri etkili oldu. Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür Portalı ile Başkale Kaymakamlığının verilerine göre alan, özellikle yaz aylarında yerli ve yabancı ziyaretçilerin uğrak noktaları arasında bulunuyor.

Volkanlardan kalan kayaçları doğa şekillendirdi

Vanadokya'nın oluşumunun temelinde bölgenin volkanik geçmişi bulunuyor. Başkale Kaymakamlığına göre Yiğit Dağı'nın püskürttüğü kayaçlar, uzun yıllar boyunca yağmur suları ve rüzgârın aşındırıcı etkisine maruz kaldı.

Farklı dirençlere sahip kaya tabakalarının zaman içerisinde aşınmasıyla Yavuzlar'daki karakteristik peri bacaları ortaya çıktı. Bugün bölge, Van İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün korunan alanlara ilişkin güncel kayıtlarında doğal sit alanları arasında gösteriliyor.

Peri bacalarının yanında tüneller ve mağaralar

Vanadokya'nın doğal yapısı yalnızca peri bacalarından oluşmuyor. Kültür Portalı ve Başkale Kaymakamlığının verdiği bilgilere göre son yıllardaki yağışların etkisiyle bölgede metrelerce uzunluğa ulaşan çok sayıda doğal tünel ve mağara da ortaya çıktı.

Peri bacalarıyla birlikte bu oluşumlar, Yavuzlar'daki araziye farklı bir görünüm kazandırırken bölge özellikle doğa ve manzara fotoğrafçılığı açısından dikkat çekiyor.

Aynı ilçede bir başka doğa mirası: Travertenler

Başkale'nin jeolojik zenginliği Yavuzlar Peribacaları ile sınırlı değil. İlçedeki Dereiçi ve Akçalı çevresinde beyaz ve açık renkli yüzeyleriyle dikkat çeken traverten oluşumları da bulunuyor.

Van İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Başkale'deki Dereiçi Travertenleri'ni jeolojik miras olarak tescillenen korunan alanlar arasında gösteriyor. Bakanlığın Başkale fotoğraf galerisinde de hem Yavuzlar Peribacaları hem Akçalı ve Başkale travertenlerine ait görüntüler yer alıyor.

Böylece Başkale, aynı ilçe sınırlarında peri bacalarından travertenlere uzanan farklı jeolojik oluşumları bir arada barındırıyor.

Van'ın yüksek coğrafyasındaki doğal rota

Van'ın coğrafyasında geçmişteki volkanik faaliyetlerin izleri birçok noktada görülebiliyor. İl Kültür ve Turizm Müdürlüğüne göre ilin kuzeyindeki Tendürek Dağı bölgenin volkanik geçmişini yansıtırken Van'ın genel coğrafyası yüksek dağlar, platolar, vadiler ve Van Gölü Havzası ile şekilleniyor.

Başkale'deki Yavuzlar Peribacaları da bu coğrafyanın farklı yüzlerinden birini oluşturuyor. Rüzgâr ve yağmurun kayaçlar üzerinde bıraktığı izlerle şekillenen “Vanadokya”, Van'ın gölün ötesine uzanan doğal zenginliklerini ortaya koyan rotalar arasında yer alıyor.