Avrupa genelinde giderek derinleşen kamyon şoförü açığı, lojistik sektörünü ve küresel tedarik zincirini tehdit ediyor. Aylık yaklaşık 137 bin 500 liraya ulaşan maaş tekliflerine rağmen yeterli sürücü bulunamazken, nakliye şirketleri çözümü Avrupa dışından işçi istihdam etmekte arıyor.
Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği'nin (IRU) verilerine göre, Avrupa Birliği'nde boş kamyon şoförü kadrolarının 2025 yılı itibarıyla 500 bini aşması bekleniyor. Bu rakam, sektörün toplam iş gücü ihtiyacının yaklaşık yüzde 13'üne karşılık geliyor.
Sektör temsilcileri, sürücü eksikliği nedeniyle birçok firmanın yeni taşıma taleplerini geri çevirmek zorunda kaldığını belirtirken, bunun küresel tedarik zincirinde yeni aksamalara yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Krizin en yoğun hissedildiği ülkelerin başında, Avrupa karayolu taşımacılığında önemli paya sahip olan Polonya geliyor. Gençlerin uzun süre evden uzak kalmayı gerektiren bu mesleğe ilgi göstermemesi ve mevcut şoförlerin hızla emeklilik yaşına yaklaşması nedeniyle firmalar ciddi personel sıkıntısı yaşıyor.
Polonyalı lojistik şirketleri sürücüleri elde tutabilmek için maaşları aylık 2 bin 500 euroya, yani yaklaşık 137 bin 500 liraya kadar yükseltti. Ancak yüksek ücretlere rağmen çok sayıda kamyon şoför eksikliği nedeniyle çalıştırılamıyor.
Uzmanlar, mevcut eğilimin sürmesi halinde 2030 yılına kadar sektörde çalışan her beş şoförden birinin emekli olacağını öngörüyor.
Yüksek maaşlara rağmen mesleğin zorlu çalışma koşulları ve güvenlik riskleri de sürücü bulmayı zorlaştırıyor.
Araştırmalara göre kamyon şoförlerinin büyük bölümü park alanlarında güvenlik tehdidiyle karşılaşıyor. Hırsızlık, vandalizm ve otoyol kenarlarındaki suç olaylarının artması, mesleğin cazibesini azaltan başlıca nedenler arasında gösteriliyor.
Sektörde kadın sürücü oranının yalnızca yüzde 4 seviyesinde olması da iş gücü çeşitliliğinin sınırlı kaldığını ortaya koyuyor.
Personel açığını kapatmak isteyen birçok Avrupa ülkesi, özellikle Hindistan başta olmak üzere Asya ülkelerinden şoför istihdam etmeye yöneldi.
Bazı lojistik firmaları uzun süren bürokratik işlemlere rağmen yabancı sürücüleri filolarına katarken, çalışma izinleri ve ehliyet denklik süreçleri küçük ölçekli şirketler için önemli bir engel oluşturuyor.
Sektör temsilcileri uzun vadede çözümün otonom sürüş teknolojilerinde olduğunu belirtse de, Avrupa Birliği'ndeki yasal düzenlemeler nedeniyle sürücüsüz kamyonların yaygın kullanımı için en az 10 yıllık bir sürece ihtiyaç duyulduğu değerlendiriliyor. O zamana kadar Avrupa'nın şoför açığını farklı yöntemlerle kapatmaya çalışması bekleniyor.