İYİ Parti Edirne Milletvekili Prof. Dr. Mehmet Akalın, TBMM KİT Komisyonu’nda Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) 2023 ve 2024 yılı faaliyetlerini değerlendirirken buğday ve çeltik alım fiyatları ile üreticilerin yaşadığı sorunları gündeme getirdi.
Tarımın gıda arz güvenliği açısından stratejik önem taşıdığını belirten Akalın, artan girdi maliyetleri ve fiyat belirsizliğinin çiftçiyi üretimden uzaklaştırabileceği uyarısında bulundu. Buğday alım fiyatlarındaki artışın üretim maliyetlerini ne ölçüde karşıladığının açıklanmasını isteyen Akalın, Trakya’da üreticinin dekar başına gerçek net kazancının ortaya konulması gerektiğini söyledi.
“CAMEO FİYATI MALİYETİN ALTINDA”
Çeltik alım fiyatlarının hasattan önce açıklanması gerektiğini ifade eden Akalın, 2023’te fiyatların hasadın yüzde 75’i tamamlandıktan sonra duyurulduğunu, 2025 hasat dönemine ilişkin fiyatların ise 23 Ocak 2026’da açıklandığını hatırlattı. Bu tarihlerden önce ürününü satan üretici sayısı ile satış fiyatlarının açıklanmasını istedi. Akalın, İpsala’daki üretici kuruluşlarının hesaplamalarına göre bir kilogram çeltiğin üretim maliyetinin 47,26 lira olduğunu, küçük ölçekli işletmelerde bu tutarın 50-52 liraya çıkabildiğini aktardı. Cameo çeşidi için açıklanan 43 liralık alım fiyatının maliyetleri karşılamadığını belirten Akalın, TMO’nun fiyat belirlerken hangi maliyet tablosunu esas aldığını sordu.
RANDEVU GECİKMELERİ DE GÜNDEMDE
Ürün teslimi için bazı üreticilere aralık ortasına randevu verildiğine ilişkin bilgileri paylaşan Akalın, haftalarca bekleyen çiftçilerin borçlarını ödeme ve yeni sezon hazırlıklarını yapma konusunda zorlandığını söyledi. Gecikmelerin alım kapasitesi, depolama ya da planlama sorunlarından kaynaklanıp kaynaklanmadığının açıklanmasını istedi.
Akalın, çeltik maliyetlerinin bölge ve ürün çeşidine göre yeniden değerlendirilmesi, alım fiyatlarının gerçek maliyetler gözetilerek en az yüzde 20 artırılması ve randevu sistemindeki aksaklıkların giderilmesi çağrısında bulundu. Çiftçinin ekim ve hasat dönemlerinde önünü görebileceği, planlı ve sürdürülebilir bir tarım politikasına ihtiyaç olduğunu vurguladı.