Belçika'da bütçe müzakerelerinin sonuçsuz kalmasıyla patlak veren hükümet krizi devam ediyor. Kral Philippe, Başbakan Bart De Wever'in istifasını sunmasının ardından koalisyon partilerinin liderlerini sırayla kabul ediyor. Kraliyet Sarayı, görüşmelere ilişkin bilgileri X hesabından paylaştı. Bu kriz, 1 Kasım'da hükümet ortakları arasında yürütülen kapsamlı bütçe anlaşması müzakerelerinin sonuçsuz kalmasıyla başladı. Koalisyonun sol ve sağ kanatları arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle uzlaşma sağlanamadı.
Başbakan De Wever'in istifası ve Kral'ın tepkisi
Başbakan De Wever, 2 Kasım'da istifasını Kral Philippe'e sundu. Kral ise bu kararı şimdilik erteledi. Kral, istifaya ilişkin bir karar açıklamadı ve öncelikle koalisyon liderleriyle istişare etmeyi tercih etti. Saray, 2 Kasım'da yaptığı açıklamada bütçe konusunda anlaşma sağlanamamasından duyduğu üzüntüyü dile getirdi ve Belçika'nın uzun süren bir siyasi krizi göze alamayacağını belirtti. Bu ifadeler VRT'nin aktardığına göre sarayın açıklamasında yer aldı.
Kral'ın ilk görüşmeleri
Kral Philippe dün iki koalisyon ortağının genel başkanını kabul etti: Flaman sosyal demokrat Vooruit Partisi Genel Başkanı Conner Rousseau ve Liberal Reform Hareketi (MR) Genel Başkanı Georges-Louis Bouchez. Bugün ise koalisyonun büyük ortağı N-VA'nın Genel Başkanı Valerie Van Peel Kral tarafından kabul edildi. Kral'ın 6 Kasım Cuma günü De Wever ile yeniden görüşmesi bekleniyor.
Tartışmanın ana noktası bütçe
Tarafların ayrıldığı nokta, bütçe açığını azaltmak için hangi araçların ne ölçüde kullanılacağıdır. Vergi artışlarının miktarı ve harcama kesintilerinin boyutu konusunda koalisyon ortakları farklı yaklaşıyor. Basına yansıyan bilgilere göre hükümetin, bütçe açığını azaltmak için yaklaşık 10 milyar euroluk tasarruf ve gelir artırıcı adım atması gerekiyor; bu rakam resmî bir açıklamaya değil, medya haberlerine dayanmaktadır.
Ekonomik etkiler ve olası senaryolar
Uluslararası basında yer alan haberlere göre bütçede anlaşma sağlanamaması, Belçika devlet tahvillerinin faizlerinin yükselmesine yol açarak ülkenin borçlanma maliyetini artırdı. Kral istifayı kabul ederse yeni bir hükümet formülü aranabilir. Koalisyon ortaklarının uzlaşamaması ve alternatif formüllerin sonuç vermemesi hâlinde erken seçim seçeneği de gündeme gelebilir. İstifa kabul edilse bile hükümetin, yeni kabine kurulana kadar günlük işleri yürütmesi bekleniyor; bu yönde resmî bir karar açıklanmadı.
Hükümetin geçmişi
Basın kaynaklarına göre De Wever hükümeti, yaklaşık sekiz ay süren koalisyon görüşmelerinin ardından 3 Şubat 2025'te kurulmuştu. Belçika siyasetinde hükümet kurma süreçlerinin uzun sürmesi sık görülen bir durum.