Milyonlarca emekliyi ilgilendiren “hatır sigortası” tehlikesi yeniden gündemde. Sahte sigorta tespit edilirse emeklilik iptal ediliyor, maaşlar faiziyle geri alınıyor ve hapis cezası riski doğuyor.
Milyonlarca emeklinin yeni yılda alacağı maaşlar netleşirken, emeklilik hayali kuranlar için büyük bir tehlike yeniden gündeme geldi. Kamuoyunda “hatır sigortası” olarak bilinen hileli sigorta uygulamaları, emeklilik iptalinden hapis cezasına kadar uzanan ağır sonuçlar doğurabiliyor.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), son 5 yıl içerisinde yaklaşık 650 bin kişinin emekliliğini iptal etti. Yapay zeka destekli denetimlerle hileli sigorta işlemleri tespit edilirken, ödenen tüm maaşlar faiziyle geri alınıyor. Ayrıca evrakta sahtecilik, resmi belgede sahtecilik ve kamu kurumunu zarara uğratma gibi suçlar kapsamında hapis cezası gündeme gelebiliyor.
Sabah Gazetesi Yazarı ve Takvim Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Faruk Erdem, kamuoyunda “hatır sigortası” olarak bilinen hileli sigorta işlemlerinin ciddi mağduriyetler yarattığını belirterek vatandaşları uyardı. Mevzuata göre sigortanın geçerli olabilmesi için kişinin gerçekten çalışıyor olması gerektiğini hatırlattı.
Geçmişte yaygın olan “hatır sigortası” uygulamalarının bugün ağır sonuçlar doğurduğunu vurgulayan Erdem, “Bu iş dolandırıcılığa kadar gitti. ‘Gel seni sigorta yapayım, emekli edeyim’ diyen tipler türedi ve buna inanan birçok vatandaş oldu” dedi.
SGK’nın yapay zeka destekli denetim sistemi sayesinde hileli sigortalar anında tespit ediliyor. Erdem, “Eğer fiilen çalışmıyorsanız ve bir yerde kendinizi sigortalı gösteriyorsanız buna hileli sigorta diyoruz” ifadelerini kullandı.
E-Devlet hizmet dökümünde bazı harflerin kritik önem taşıdığına dikkat çeken Erdem, şu uyarıda bulundu: “Hizmet dökümünüzde K (Kontrollü), Ş (Şüpheli) ve S (Sahte) harflerini görüyorsanız dikkat edin. ‘K’ inceleme başladığını, ‘Ş’ durumun ciddi olduğunu, ‘S’ ise sigortanızın iptal olacağını gösterir.”
Hileli sigorta tespit edilirse sadece sigorta değil, emeklilik de iptal ediliyor. Erdem, “Yıllar sonra emeklilik iptal edildiğinde bugüne kadar aldığınız maaşlar faiziyle geri isteniyor. İnsanların evlerindeki eşyalar bile haczedilebilir” dedi.
Çalışma imkânı olmayanlar için sistemde “isteğe bağlı sigorta” seçeneği bulunduğunu hatırlatan Erdem, “Bizim çocuğu, hanımı, beyi senin dükkânda sigortalı gösterelim işine lütfen girmeyin, başınız yanar” uyarısında bulundu.
Hapis cezasına kadar gidebilir
Bu tür uygulamaların hem sigortalıyı hem işvereni zor durumda bıraktığını belirten Erdem, “Evrakta sahtecilik söz konusu olduğu için iş ceza mahkemelerine kadar gidebilir” dedi.
Bazı durumlarda şirket sahiplerinin bilgisi dışında sahte sigortalı bildirimleri yapılabildiğini kaydeden Erdem, hem işverenlerin hem çalışanların hizmet dökümlerini düzenli kontrol etmesini tavsiye etti.
Çalışanların görev unvanlarına göre bildirilmek zorunda olduğunu hatırlatan Erdem, “Eğer muhasebe elemanısınız ama temizlik elemanı gibi gösteriliyorsanız, hemen SGK veya Alo 170’e bildirin” uyarısında bulundu.