Enerji verimliliği, günümüz dünyasında sadece çevresel bir hassasiyet olmaktan çıkarak, ulusal ve ekonomik güvenliğin merkezine yerleşti. Jeopolitik çalkantılar, enerji krizleri ve artan karbon düzenlemeleri, bu alandaki yatırım ve yönetim stratejilerini kökten değiştiriyor. Altensis Yönetici Ortağı Dr. Emre Ilıcalı, bu dönüşümün artık bir tercih değil, zorunluluk olduğunu vurguluyor. Özellikle binaların küresel enerji tüketimindeki payı ve AB'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM), şirketler ve yatırımcılar için yeni riskler ve fırsatlar yaratıyor. Karbon maliyetini yönetemeyenler rekabet gücünü kaybederken, sürdürülebilir olmayan yapılar da hızla değer kaybedecek. Bu kritik dönemde sektör liderlerinin uyarıları ve atılması gereken adımlar neler?
Jeopolitik kırılmalar ve karbon düzenlemeleri sonrası yatırım dünyasında yeni dönem başladı. Altensis Yönetici Ortağı Dr. Emre Ilıcalı, “Karbon artık teknik değil doğrudan ticari bir konu. Çünkü enerji verimliliği artık sadece çevresel bir tercih değil, ekonomik ve jeopolitik bir güvenlik meselesi haline geldi” dedi.
Savaşlar, enerji krizleri ve küresel tedarik zincirindeki kırılmalar, sürdürülebilirlik kavramının çerçevesini değiştiriyor. Altensis Yönetici Ortağı Dr. Emre Ilıcalı, artık enerji verimliliğinin yalnızca çevresel bir tercih değil; ekonomik dayanıklılık, enerji güvenliği ve rekabet gücü açısından stratejik bir zorunluluk haline geldiğine vurgu yapıyor.
Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı sonrası Avrupa’da yaşanan enerji krizinin bu dönüşümü hızlandırdığını aktaran Ilıcalı, enerji güvenliği ile sürdürülebilirliğin artık birbirinden ayrı değerlendirilemeyeceğini belirtti. Ilıcalı, “Doğal gaz fiyatlarının kısa sürede birkaç katına çıkması, ülkelerin enerji bağımlılığının ne kadar büyük bir ekonomik risk oluşturduğunu ortaya koydu. Avrupa Birliği’nin REPowerEU programını hızlandırmasının temel nedeni de buydu. Çünkü enerji verimliliği artık sadece çevresel bir tercih değil, ekonomik ve jeopolitik bir güvenlik meselesi haline geldi” dedi.
“Sürdürülebilir olmayan yapılar hızla değer kaybedecek”
Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre binaların küresel enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 30’unu oluşturduğunu hatırlatan Ilıcalı, yapı sektöründeki dönüşümün ertelenemez hale geldiğini söyledi.
Sürdürülebilir olmayan yapıların artık yalnızca çevresel değil finansal riskler taşıdığını vurgulayan Ilıcalı, “Yeşil olmayan bir bina daha yüksek işletme maliyeti, daha yüksek dışa bağımlılık ve daha yüksek finansal risk anlamına geliyor. Özellikle enerji fiyatlarının bu kadar volatil olduğu bir dönemde verimsiz yapılar çok hızlı bir şekilde ekonomik değer kaybetmeye başlıyor” ifadelerini kullandı.
Avrupa’daki birçok yatırım fonunun düşük enerji performansına sahip binaları artık “portföy riski” olarak değerlendirdiğini belirten Ilıcalı, benzer dönüşümün Türkiye’de de hızlanacağını söyledi.
“Karbon maliyetini yönetemeyen rekabet gücünü kaybedecek”
Türkiye’nin Avrupa ile yüksek ticaret hacmi nedeniyle dönüşümden doğrudan etkilenmeye başladığını belirten Ilıcalı, Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (CBAM) özellikle sanayi şirketleri açısından kritik sonuçlar doğuracağını ifade etti.
Emre Ilıcalı, “Türkiye ihracatının yaklaşık yüzde 40’ı Avrupa Birliği ülkelerine yapılıyor. Bu nedenle karbon artık yalnızca teknik değil, doğrudan ticari bir konu haline geldi. Karbon maliyetini yönetemeyen üreticiler rekabet gücü kaybedecek” dedi.
Özellikle çimento, demir-çelik ve alüminyum gibi karbon yoğun sektörlerde enerji verimliliği yatırımlarının artık bir tercih değil zorunluluk olduğunu belirten Ilıcalı, yatırımcıların da projeleri yalnızca bugünkü getirilerine göre değerlendirmediğini söyledi. Bu konuda Emre Ilıcalı, “Bugün yatırımcılar artık şu sorulara bakıyor: Bu yapı 15 yıl sonra regülasyonlara uyumlu olacak mı? Enerji maliyetlerini yönetebilecek mi? Aşırı hava olaylarına karşı dayanıklı mı? Finansman dünyasında kriterler hızla değişiyor” şeklinde konuştu.
Altensis Yönetici Ortağı Dr. Emre Ilıcalı, son dönemde yaşanan jeopolitik kırılmalar ve sıkılaşan karbon düzenlemeleri ile enerji verimliliğinin artık sadece çevresel bir tercih olmanın ötesinde, ekonomik ve jeopolitik bir güvenlik meselesi haline geldiğini belirtti. Rusya-Ukrayna savaşı sonrası Avrupa'da yaşanan enerji krizi, ülkelerin enerji bağımlılığının ekonomik risklerini gözler önüne sererek REPowerEU gibi programları hızlandırdı. Ilıcalı, sürdürülebilir olmayan yapıların yüksek işletme maliyetleri ve dışa bağımlılık nedeniyle hızla değer kaybedeceğini, yatırım fonlarının bu tür binaları artık “portföy riski” olarak değerlendirdiğini vurguladı. Ayrıca, Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM) nedeniyle Türkiye'deki ihracatçı firmaların, özellikle çimento, demir-çelik ve alüminyum gibi karbon yoğun sektörlerde karbon maliyetlerini yönetememeleri halinde rekabet güçlerini yitireceklerini ifade etti. Yatırımcıların artık projeleri sadece bugünkü getirilerine göre değil, gelecekteki regülasyon uyumu, enerji maliyeti yönetimi ve iklim değişikliğine dayanıklılık gibi kriterlerle değerlendirdiğinin altını çizdi. Enerji verimliliği yatırımlarının artık bir tercih değil, finansal sürdürülebilirlik ve rekabetçilik için bir zorunluluk olduğunu vurguladı.