Fon piyasalarına yönelik süreçte son durum ne? Emeklilerin refahını artırmak için yapılacak düzenleme ne aşamada? COP31 kararlarının ülkelerin kalkınma politikalarına etkisi ne olacak? Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz TRT Haber canlı yayınında açıklamalarda bulunuyor. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın açıklamalarından satır başları: COP31 gurur duyduğumuz bir organizasyon. 2026 Türkiye'de zirve yılı oldu. İnsanlığın ortak problemlerine çok güçlü vurgu yaptık. Antalya COP'u tarihe geçecek. Devlet Denetleme Kurulu şu anda sahada. Önemli bir sayıda müfettişle, denetmenle tüm bu kurumları inceliyor.
Sorumluluğu olan bürokratlar tespit edildiğinde bunlarla ilgili de soruşturma süreçleri başlatılıyor. O yargı süreci ile ilgili boyut ayrıca, ona geleceğim. Ama bu denetim boyutu öncelikle kurumların incelenmesi söz konusu. Tabii kurumlar suç işlemez, kurumları yönetenler veya onun içindeki bürokratlar, çalışanlar, uzmanlar kimse. Herkesi de tabii tercih ediyoruz, yanlış anlaşılmasın. Bu kurumlar bu devletin kurumları ama içinde yanlış yapanlar varsa bunların tespiti, soruşturulması ve hak ettikleri karşılığı görmeleri de yine bu sürecin doğal bir parçası. Bu Devlet Denetleme Kurulu boyutu.
İkincisi, yine Fon Koordinasyon Kurulu oluşturuldu Cumhurbaşkanımızın talimatıyla ve başkanlığını ben yapıyorum. İçinde Adalet Bakanlığımız var, Maliye Hazine Bakanlığımız var. Bunların ilgili, ilişkili kurumları, yine finans piyasasının ana aktörleri var ve işte gündeme göre yine katılımcılar oluyor. Dolayısıyla bu Fon Koordinasyon Kurulu da başladığı günden bugüne çok etkili bir şekilde çalıştırıyoruz. 10. toplantısını geçtiğimiz gün yaptık, cuma günü yaptık.
Bunun dışında daha özel alt çalışma grupları, her bir bakanlığımızın yaptığı çalışmalar, çeşitli alanlarda yaptığımız görevlendirmelerle oluşan ekipler, bütün bunlar yoğun bir şekilde o günden bugüne çalışmalarını yürütüyorlar ve geldiğimiz süreçte yine adli boyut çok kapsamlı bir şekilde gündemimizde ve hep birlikte görülüyor. Birazdan sayılara da gireriz. Son derece kapsamlı, derinlikli ve etkin bir adli süreç de işliyor. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığımız başta olmak üzere adli kurumlarımız, yargı kurumlarımız da bu süreçte çok etkin bir şekilde üzerlerine düşeni yapıyorlar.
Ödemelerin hakkaniyetli, kurallara dayalı şekilde gerçekleşmesi Fon Koordinasyon Kurulumuzun çok gözettiği bir yaklaşım. Daha sonra bir kanun hazırlığı yaptık ve meclisimizin takdiriyle bu kanun yasalaştı. Bu kanunda da şunu öngörüyoruz.
Özellikle para piyasası fonlarındaki yatırımcılar ve küçük yatırımcılar başta olmak üzere 1 milyon TL'ye kadar ödemelerin yapılması, bu ödemeler yapılırken bütçeden kaynak kullanılmaması, bu fonların içindeki varlıkların değerlendirilmesi ve bu süreçte haksız kazanç elde etmiş, fahiş kazanç elde etmiş kişilerden geri alınarak kaynakların, olumsuz etkilenmiş yatırımcıların haklarının karşılanması yine temel bir ilkemiz. Bir diğer çok hassas davrandığımız konu şu. İstismarcılarla, manipülatörlerle yatırımcıları karıştırmamak. Sapla samanı karıştırmamak gerekiyor. Bu bir hastalık gibi.
Biz şu anda finansal piyasadaki bir hastalıkla diyelim, bir mikrobik yapıyla uğraşıyoruz. Bunu tedavi ederken, buna müdahale ederken bünyeye zarar vermemek lazım. 131 fonun hukuku ayrı. Her birine dolayısıyla her biri için ayrı ayrı bir hesap açtık. Ayrı ayrı bu süreçler yürütülüyor. Her şey kayıt altında. Kim ne yaptıysa başlangıcından bugüne, kim ne zaman girdiyse, sistemden çıktıysa, ne kadar yatırdıysa, ne kadar çıktıysa yüz binlerce insan tabii ve her biri kim bilir ne kadar işlem yaptı. Bütün bunlar devletin kayıtlarında. Burada hiçbir kayıt dışı şey söz konusu değil. 161 milyar ödeme yaptık geçen cuma günü itibarıyla.
Ayni ve nakdi ödeme. Burada bir tek kuruş devletin hazinesinden yapılmadı. Fonlarda gönüllü iadeler 33.4 milyar liraya ulaştı. 55 bin 821 yatırımcının alacağı ödendi. 4 şirketin 97 fonunda yatırımcıya 68 milyar TL ödeme yapıldı. Cuma günü itibarıyla, cuma günü gece itibarıyla söylüyorum, bu ödemeler yapıldıktan sonra 415.955 tekil yatırımcıya ödeme yapmışız. 337 bin 56 tekil yatırımcının alacağı tamamen ödendi. Geriye 84.737 kişi kaldı şu anda sistemde. Hani ara ödeme anlamında şu anda sistemde 84.737 kişi var. Bunların bir kısmı alamayacak. Fahiş gelir elde etmiş, haksız kazanç elde etmiş, hukuki sorunları olanlar alamayacak.
Yine net yatırım tutarı sıfır olanlar alamayacak. Onun dışındakilere son ödememizi yapacağız. Bu konuda hazırlıklarımızı sürdürüyoruz. Türkiye'deki geçmişle de mukayese ettiğinizde tarihimizin en büyük adli süreçlerinden birini yaşıyoruz şu an. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığımız, Adalet Bakanımız bizzat süreci izliyor, koordine ediyor. Dolayısıyla burada çok etkili bir adli sürecin işlediğini rahatlıkla ifade edebilirim. 466 şüpheli var bugüne kadar. 466 şüpheli. 123 kişi tutuklanmış. 279 kişi için adli kontrol kararı verilmiş. 124 gerçek ve tüzel kişinin banka hesapları dondurulmuş. 285 el koyma işlemi yapılmış.
Bu ne kadar kapsamlı bir adli süreçle karşı karşıya olduğumuzu gösteriyor. Bütün bu işlerin ana kurumu tabii Sermaye Piyasası Kurulu. Sermaye Piyasası Kurulu şu anda soruşturmalarını, incelemelerini sürdürüyor. Manipüle edilmiş, manipüle edildiği düşünülen kağıtları tek tek inceliyor. Bu böyle kolay bir süreç değil, meşakkatli bir süreç. SPK bu ayın sonuna kadar hisse bazlı manipülasyon çalışmalarını tamamlayacak. SPK bu hisse bazlı çalışmalarını bitirdikçe suç duyurularını yapıyor, bunu da sitesinden yayınlıyor. İsim isim kimlerle ilgili tespitler yaptıysa bunları isim isim, liste liste yayınlıyor ve adli makamlara bildiriyor.
Ondan sonraki süreç adaletin işi, bağımsız yargının işi. SERMAYE PİYASASINA İLİŞKİN DÜZENLEME YOLDA Şimdi şu an çıkardığımız kanun olağanüstü tasfiyeyi yönetmek üzere çıkardığımız bir kanundu. Yeni bir hazırlık yaptık. O da aşağı yukarı olgunlaştı. Gelecek haftaya artık tamamlayıp grubumuza taslak olarak veririz diye tahmin ediyorum. Ne getirecek? Yaptırımları ağırlaştıracak. Ne getirecek? Yani bu konularda, bu sermaye piyasaları konusunda yanlış yapanlara dönük, hukuk dışına çıkanlara dönük yaptırımlar daha ağır hale getirilecek. Denetim sistemleri etkinleştirilecek.
Kurumsal kapasite yine bu çalışmalarla birlikte güçlendirilmiş olacak ve geleceğe dönük bir daha benzer hadiselerin yaşanmaması adına çok daha sağlıklı bir düzenleyici yasal çerçeve oluşmuş olacak. Epeyce bir olgunlaştı. Son bir üzerinden geçip belli bir çerçeve içinde meclisimize sunacağız. Savaş özellikle enerji maliyetlerini çok yükseltmiş durumda. Biz de dünyada en fazla maalesef fosil yakıt ithal eden ülkelerden biriyiz. Petrol, doğalgaz. Son yıllarda işte gabar, Karadeniz, yenilenebilir enerji, nükleer birçok hamle yaptık ama halen tabii geçmişten gelen yapısal bir problemimiz bu.
Dolayısıyla biz de buradan etkileniyoruz.Bölgede savaş olmasaydı enflasyon yüzde 29 değil 22 olacaktı. enflasyon hedefi 2027'de yüzde 21, 2029'da ise yüzde 9