Türk Hava Yolları'nın (THY) düzenlediği basın gezisi kapsamında Hanoi'de gazetecilere açıklamalarda bulunan Kemik, Türkiye ile Vietnam arasındaki ilişkilerin hızla geliştiğini ve Türkiye'nin Vietnam'ın gelişen ekonomisi ve uluslararası konumuyla önemli bir ortak olarak görüldüğünü belirtti. Kaynak URL:
Diplomatik İlişkilerin Tarihçesi ve Son Dönem Gelişmeleri
İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler 1978'de kuruldu. Türkiye, 1997'de Hanoi'de, Vietnam ise 2003'te Ankara'da büyükelçilik açtı. Kemik, son dönemde karşılıklı üst düzey temasların yoğunlaştığını vurguladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın BM Genel Kurulu kapsamındaki Vietnamlı liderlerle görüşmeleri ilişkilerin gelişimine önemli katkı sağladı. İki ülkenin dışişleri bakanları, Gazze için kurulan Barış Kurulu toplantısı kapsamında Washington'da bir araya geldi ve parlamentolar arası temaslar da arttı.
Dayanışma ve Stratejik Ortaklık Hedefi
Kemik, iki ülke arasındaki dayanışmanın güçlü olduğunu ifade ederek, 2023'teki depremler sonrası Vietnam'ın tarihinde ilk kez yurt dışına arama kurtarma ekibi göndermesini ve Türkiye'nin 2024'te ilgili kuruluşlar ve özel sektör aracılığıyla Vietnam'a destek sağlamasını dostluğun gücüne örnek gösterdi. Önümüzdeki dönem hedefi, ilişkileri stratejik ortaklık seviyesine çıkarmak olup, her iki tarafta da bu yönde irade mevcut ve çalışmalar sürüyor. İlişkiler, kurumsallaşma doğrultusunda stratejik ortaklık hedefiyle ivme kazanıyor.
Kurumsal Altyapı ve Askeri İşbirlikleri
İlişkilerin kurumsal altyapısını güçlendirmeye önem verdiklerini belirten Kemik, geçen yıl iki ülkede karşılıklı askeri ataşeliklerin açıldığını ve Vietnam'ın Ho Chi Minh kentinde Türkiye Başkonsolosluğu açılması yönündeki çalışmaların sürdüğünü bildirdi.
Ekonomik İlişkiler ve Ticaret Hacmi
Ekonomik ilişkilerin gelişimine dikkat çeken Kemik, 2025 yılında iki ülke arasındaki ticaret hacminin 3,4 milyar dolara ulaştığını ve bunun yaklaşık 450 milyon dolarını Türkiye'nin ihracatının oluşturduğunu söyledi. Bu yılın 9 ayında ticaret hacmi 2,4 milyar dolar olarak gerçekleşti ve Türkiye'nin ihracatı 300 milyon dolara yaklaştı. Kemik, Vietnam ile ticarette ülkesi aleyhine açık bulunduğunu ifade etti. Ticaret hacmini 4 milyar dolara yükseltme hedefi varken, amacın sadece hacim artışı değil, aynı zamanda sürdürülebilir ve dengeli ticaret olması gerektiğini belirtti. Türkiye, Vietnam'a makine, araç, kumaş ve ilaç ihraç ederken, ağırlıklı olarak elektronik eşya, telefon ve bilgisayar ithal ediyor. Coğrafi uzaklık ve iş çevrelerinin birbirini yeterince tanımaması ticaretin önündeki başlıca zorluklar arasında yer alıyor. Karşılıklı ticaret heyetleri, fuar katılımları ve Türk ürünlerinin Vietnam'da tanıtılması ekonomik gelişime katkı sağlayacak. Sürdürülebilirlik açısından yatırımların önemine değinen Kemik, Vietnam verilerine göre Türkiye'nin bu ülkedeki yatırımlarının 1,7 milyar dolara ulaştığını aktardı. Türk firmalarının en önemli projelerinden biri, Ho Chi Minh kentindeki Long Thanh Uluslararası Havalimanı yolcu terminali inşaatı olup, bu proje IC İçtaş İnşaat liderliğindeki konsorsiyum tarafından yürütüldü. Kemik, bu projenin alanında ilk olduğunu belirterek, Türk müteahhitlik sektörünün Vietnam'da bu ölçekte bir projede ilk kez yer almasının önemli bir örnek teşkil ettiğini ve bu potansiyelin zorluklar aşıldığında gerçekleşeceğini söyledi.
Hava Ulaşımının Güçlenmesi ve THY'nin Rolü
THY'nin hava ulaşımının geliştirilmesindeki önemli rolü vurgulayan Kemik, şirketin iki ülke arasındaki bağlantıyı güçlendirdiğini belirtti. Bu çerçevede ticaret, turizm ve halklar arası etkileşim artacak; insanlar Vietnam'a seyahat edebilecek, kargo taşımacılığı artarak ticaret çeşitlenmesi ve ürün sevkiyatı yükselmesi sağlanacak, öğrenciler ve akademisyenlerin gelişi kolaylaşacak. THY, iki ülke arasında stratejik bir köprü görevi görüyor. THY'nin 2010'da Ho Chi Minh'e ve 2016'da Hanoi'ye sefer başlatması bilgisi verildi. Halihazırda haftalık 20 yolcu ve 11 kargo seferi düzenleniyor. Ağustos ayında sivil havacılık otoriteleri arasında imzalanan mutabakatla haftalık yolcu sefer kapasitesi 42, kargo sefer hakkı ise 28 frekansa yükseltildi. Hava ulaşımındaki gelişmeler, öğrencilerin ve akademisyenlerin karşılıklı ziyaretlerini kolaylaştırarak ilişkilerin ileri seviyeye taşınmasında önemli rol oynuyor.
Kültürel İlişkiler ve Gelecek Planları
Kültürel ilişkilerin dostluğun güçlenmesinde önemli bir unsur olduğunu belirten Kemik, iki toplumun aile bağları, büyüklere saygı ve misafirperverlik gibi ortak değerlere sahip olduğunu söyledi. Büyükelçilik olarak tanıtıma önem verildiği belirtilerek, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kapsamında yazar Sara Tahinkanat'ın iki çocuk kitabının Vietnamcaya çevrilerek okurlarla buluşturulduğu aktarıldı. Hanoi Üniversitesi'nde 18 Mayıs 2026'da Mustafa Kemal Atatürk'ün yaşamı, Cumhuriyet'in kuruluşu ve modern Türkiye'nin gelişimi anlatıldı. Türk Mutfağı Haftası kapsamında üniversite programları, yemek eğitimleri ve resepsiyonlar gerçekleştirildi. Vietnam'daki kültür festivallerine katılım sağlandığı ve Hanoi'de düzenlenen 2. Dünya Kültür Festivali'nde Türk mutfağı ve kültürel değerlerinin tanıtıldığı bildirildi. Kemik, 2028 yılının diplomatik ilişkilerin tesisinin 50. yıl dönümü olacağını belirterek, bu vesileyle kültürel, akademik ve geniş kapsamlı çeşitli etkinlikler düzenlemeyi öngördüklerini söyledi. Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı'nın (TİKA) Vietnam'da yürüttüğü projelerin de dostluğun gelişimine katkı sağladığı ifade edildi.